Gemeenten werken aan bestuurskracht

Decentraal wat kan, centraal wat moet. Het fungeert niet alleen als motto voor de Nota Ruimte, maar is ook van toepassing op het streven van het kabinet om beleid zo dicht mogelijk bij de burger ten uitvoer te brengen. 

Om verdere decentralisatie mogelijk te maken heeft het kabinet in 2007 als eerste twee bestuursakkoorden gesloten met de gemeenten en de provincies.

Daarnaast wordt gewerkt aan de verdere ontwikkeling van de bestuurskracht van gemeenten, provincies en het rijk. Op rijksniveau is hiervoor het Programma Krachtig Bestuur opgestart. Vijf doelen staan daarin centraal:

• Begeleiden van decentralisatieprojecten
• Concrete knelpunten samen aanpakken
• Vereenvoudiging Interbestuurlijk Toezicht
• Versterking samenwerkingspraktijk
• Leren om te verbeteren 

Het programma wordt op deze pagina als download aangeboden.

Kwaliteitsmeting

De provincie Utrecht maakt sinds eind 2004 gebruik van de zogeheten Kwaliteitsmeting. Het doel van een kwaliteitsmeting is om inzicht te krijgen in het gemeentelijk functioneren en uitzicht te krijgen op versterking hiervan. Het resultaat van de kwaliteitsmeting is het vertrekpunt van de gemeente voor een gesprek met de provincie over het eigen functioneren en over de beste strategie om dit functioneren te versterken. 

De kwaliteitsmeting wordt in opdracht van een individuele gemeente als coproductie van gemeente en provincie uitgevoerd. Hiervoor wordt een projectteam samengesteld, waar zowel mensen van de gemeente als van de provincie in samenwerken. De gemeente maakt afspraken met de provincie over de uitvoering en de inhoud van de meting. Meerdere gemeenten in de provincie passen deze methode inmiddels toe.

Op deze pagina vindt u meer informatie over de kwaliteitsmeting van de provincie Utrecht. Wanneer u doorklikt naar de websites van individuele gemeenten kunt u het beste zoeken op het trefwoord kwaliteitsmeting.

KING

Op 10 juni 2009 werd tijdens het Jaarcongres van de VNG het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING) opgericht (klik hier voor het nieuwsbericht). Het steven is om met KING de dienstverlening voor burgers en bedrijven op een nog hoger niveau te brengen en om duidelijke eisen te stellen aan het eigen lokaal bestuur. KING moet uiteindelijk gaan fungeren als het kwaliteitsinstituut van, voor en door gemeenten.

KING gaat gemeenten ondersteunen via drie pijlers: benchmarking, bestuurskracht en ICT.

• Benchmarking
  KING gaat benchmarking intensiveren en de uitwisseling tussen gemeenten verder stimuleren. Doel is dat eind 2011 alle gemeenten hun prestaties via Waarstaatjegemeente.nl inzichtelijk hebben gemaakt.
• Bestuurskracht
  KING gaat bestuurskrachtmetingen van een keurmerk voorzien en onderlinge visitatie bevorderen.
• ICT
  KING gaat standaarden op het gebied van ICT ontwikkelen en vaststellen.

Het doel is om KING op 1 januari 2010 volledig operationeel te hebben.

Meer informatie vindt u in deze uitgave, en op deze webpagina van de landelijke VNG.

Najaarscongres

Het Najaarscongres van VNG afdeling Utrecht, dat werd gehouden op donderdag 5 november, stond in het teken van bestuurskracht. Bij die gelegenheid merkte voorzitter Koos Janssen van VNG afdeling Utrecht op het jammer te vinden dat bestuurskracht in één adem wordt genoemd met de noodzaak tot schaalvergroting en herindeling. “Alsof bestuurkracht te maken heeft met schaal. Het is veelzeggend dat ook de Raad van State daar met verbijstering kennis van heeft genomen. Want de in het verleden gemaakte keuze voor decentralisatie van rijkstaken was juist gelegen in het feit dat het rijk onvoldoende bestuurskracht had.”

In het debat tijdens het Najaarscongres kwamen onder andere de bestuurskrachtmetingen aan de orde. Ralph Pans, voorzitter van de directieraad van de VNG, toonde zich voorstander van een landelijk model voor dit soort metingen. “Vooropgesteld: ik vind het vreemd om over positief of negatief bestuurskrachtonderzoek te spreken. Het is altijd positief, want het leidt altijd tot aanbevelingen ter verbetering. Sommige provincies hebben inderdaad misbruik gemaakt van de uitkomsten van bestuurskrachtonderzoek. Daarom heeft het nu een verkeerde geur gekregen. Daar moeten we vanaf. Daarom hoop ik ook dat KING een drastische beperking van het aantal onderzoeksmethoden zal bereiken.”

In het algemeen stelde Pans te hopen dat de onderlinge vergelijkbaarheid van gemeenten zal toenemen. Dat is ook precies de reden voor de inrichting van de gemeentelijke benchmark website www.waarstaatjegemeente.nl. “Het is onze ambitie dat in 2011 alle gemeenten aan deze benchmark gaan mee doen.”

Klik hier voor een terugblik op het Najaarscongres.

Provinciale bestuurskracht

Begin januari 2010 maakte de provincie Utrecht de resultaten bekend van een onderzoek door een visitatiecommissie onder leiding van Loek Hermans naar de provinciale bestuurskracht van de vier Ranstadprovincies. Daarin plaatste de commissie enige kritische kanttekeningen over de relatie met de gemeenten.

Klik hier voor het nieuwsbericht daarover op deze website.