Bestuurskrachtonderzoek: relatie provincie en gemeenten behoeft meer aandacht

De provincie Utrecht toont voldoende bestuurkracht op de traditionele provinciale wettelijke uitvoering- en handhavingstaken. Keerzijde is dat hierdoor regelmatig flinke bestuurlijke spanning ontstaat met vooral de kleinere en middelgrote gemeenten.

Dat concludeert een visitatiecommissie onder leiding van Loek Hermans in een onderzoek naar de bestuurskracht van de vier Randstadprovincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht en Flevoland.

In het onderzoek komt de relatie tussen provincie en gemeenten nadrukkelijk aan de orde. Zo constateert de commissie dat de neiging bij het provinciaal bestuur bestaat om te ver door te schieten naar bevoegdheden die tot het gemeentelijk domein behoren. Karakteriserende voorbeelden zijn projecten binnen de opgave Hart van de Heuvelrug en de implementatie van de nieuwe Wet Ruimtelijke Ordening (nWro)."De manier waarop de provincie is omgegaan met de nWro wordt door gemeenten gezien als een machtsgreep van de provincie op de lokale ruimtelijke ordening."

De wijze waarop de provincie samenwerken met gemeenten behoeft volgens de commissie bijzondere aandacht. Dat wordt ook met zoveel woorden erkend door het huidige college van Gedeputeerde Staten. Desondanks is een belangrijk instrument daarvoor, de zogenoemde Samenwerkingsagenda’s met gemeenten, onvoldoende benut. "Bij de start van haar bestuursperiode heeft de provincie de gemeenten uitgenodigd aan te geven ‘welke projecten open stonden voor realisatie’. Dit heeft uiteindelijk een lijst van circa 200 projecten opgeleverd. Binnen de Samenwerkingsagenda’s is gestreefd naar een betere horizontale relatie met de gemeenten, maar in de ogen van de gemeenten zijn de beloftes van de provincie in de praktijk niet waargemaakt."

Deze valse start in de bestuurlijke verhoudingen is recent weer rechtgetrokken, aldus Gedeputeerde Staten. De commissie: "Gemeenten herkennen dat echter nog onvoldoende. De visitatiecommissie vindt dat de provincie hier een kans heeft laten liggen. De intenties zijn goed, maar de uitwerking had anders gekund."

Klik hier voor het persbericht van de provincie Utrecht.
Klik hier voor de rapportage zelf.