Het plezier in het werk is nog altijd groot bij Utrechts gemeenteraadslid Marleen Haage (PvdA). “We hebben een leuke fractie waar ik goed mee kan samenwerken. En er zitten veel jonge mensen in de raad. Dat scheelt ook.” Een tegenvaller is de aanhoudende werkdruk. “Naast de reguliere vergaderingen ben ik vier avonden in de week op pad. Dat is pittig.”  Natuurlijk wist ze nog voordat ze verkozen werd dat het tijdsbeslag van het raadswerk behoorlijk zou zijn. “En dat is ook niet erg. Maar het wordt een ander verhaal het een ‘moetje’ wordt. We hebben nu al een paar keer een debat meegemaakt, waarvan de uitkomst bij voorbaat al vaststond en er desondanks urenlang over werd gesproken in de raad. Zoals bijvoorbeeld het raadsdebat over de A2-tunnel. Dat de opening ervan twee jaar wordt uitgesteld, en er tijdelijk veel extra asfalt moet worden aangelegd, het is allemaal ontzettend vervelend. Maar we wisten al voor het debat dat er in feite geen andere opties waren. Het ontgaat me in zo’n geval waarom er dan toch tot half één 's nachts over moet worden doorgepraat.”
De A2-tunnel was slechts een van de onderwerpen in de Utrechtse gemeenteraad, die de landelijke media haalde. Want er was bijvoorbeeld ook het wegpesten van twee homo’s en begin dit jaar van een Marokkaans gezin uit de nieuwbouwwijk Terwijde (Leidsche Rijn). Het zet het raadswerk van Haage, die veiligheid in haar portefeuille heeft, behoorlijk onder druk. “Maar het verschil is dat het debat in deze gevallen echt ergens om ging. Dan vind ik het niet erg, sterker nog, dan vind ik het noodzakelijk dat we daar even zorgvuldig als uitgebreid bij stil blijven staan in de gemeenteraad. Dat zijn de momenten waarop we wat mij betreft onze tanden moeten laten zien. En dat is gelukkig ook gebeurd.”
Ingewikkeld
Een andere ervaring is dat de stukken die de raad krijgt aangeleverd soms enorm complex zijn. “Toen de begroting aan de orde was, en ik ter voorbereiding de stukken aan het doornemen was, heb ik me serieus afgevraagd of ik nu zo dom was, of wat ik las zo ingewikkeld in elkaar zat. En: als ik het als raadslid al niet begrijp, hoe zou dan de bevolking van Utrecht het überhaupt kunnen begrijpen? Ik heb in de Tweede Kamer gewerkt en daar waren de begrotingsstukken eenvoudiger en duidelijk opgesteld dan in Utrecht het geval is. We hadden op enig moment een commissievergadering, en aan het eind daarvan zei burgemeester Wolfsen dat hij wel een brief zou sturen om een en ander te verduidelijken. Ja, denk ik dan, die had ik wel wat eerder willen hebben. Het probleem was met name dat de ambities heel mooi verwoord waren, maar dat nergens duidelijk viel terug te lezen wanneer en voor wie de pijn van de voorgenomen bezuinigingen zou komen. Dat moesten we als raad er zelf uitpuzzelen. Dat kan toch wel anders, denk ik dan.”
Overigens heeft de PvdA in het begrotingdebat uiteindelijk wel een aantal leuke dingen kunnen bereiken, meent Haage. “Met kleine verschuivingen zijn we erin geslaagd toch een eigen sausje over de begroting heen kunnen gieten.”
Terugblikkend is Haage tevreden over haar eerste jaar als raadslid. “Ik heb geen stommiteiten begaan en ben niet op mijn snuit gegaan. Wel heb ik het idee dat ik het instrumentarium, dat me als raadslid ter beschikking staat, nog wat beter moet leren inzetten. Bijvoorbeeld: op welk moment agendeer je een onderwerp en hoe doe je dat het meest effectief. Deze winter heb ik bijvoorbeeld een brief op de raadsagenda gezet over de evaluatie van de gladheidsbestrijding in de gemeente. Ik dacht het mooi te kunnen combineren met de eerste gladheid van deze winter, en de berichten over de valpartijen die we alweer hadden gehad. Vervolgens kwam daar een brief overheen met de hele aanpak voor de winter 2010/2011. Die hadden we misschien beter kunnen agenderen. Nu praat je twee keer over hetzelfde onderwerp, en raakt de aandacht verdeeld. Kiezen voor het goede moment is dus nog wel een lastige. Evenals de afweging wanneer iets erg genoeg is om er schriftelijke vragen over te stellen. Daar heb ik met mijn collega’s regelmatig leuke discussies over. Want ik wil kennelijk altijd weer iets teveel.”
Coaching
Over de ondersteuning vanuit de fractie heeft Haage niets dan lof. “Voordeel is ook dat van de huidige fractie de ene helft ervaren is, en de helft heel wat minder. De een kan de ander dus op weg helpen als dat nodig is. En als ‘vers’ raadslid kun je ook altijd bij iedereen aankloppen. Bovendien worden we behoorlijk getraind door de partij. Dat scheelt ook een heleboel.”
De PvdA-raadsleden worden bijvoorbeeld gecoacht in het bedrijven van politiek. “Dat is een vak apart, namelijk. Alleen al om te bepalen wat voor type raadslid je nou eigenlijk bent. Zoek je de mensen op? Of juist veel meer de instituties? Ben je een partijtijger en ga je de straat op? Of werk je meer vanachter je bureau? En hoe pak je het aan op het moment dat er iets in je portefeuille speelt?” Het zijn welkome lessen, aldus Haage. “Ze zijn leuk, omdat het allemaal zo herkenbaar is. En het is nuttig, omdat het je helpt in je keuzes als raadslid.”
En is Haage er zelf al achter wat voor type raadslid zij is? “Ik ben partijtijger, absoluut. Maar ook een coach. Ik zet mezelf niet steeds op de voorgrond en probeer ook zinvolle allianties te sluiten. Soms wordt wel gezegd: de PvdA is zo veranderd, want stelt zich meer open voor samenwerking. We werken inderdaad ook dualer. We zijn vaker dan in het verleden bereid mee te gaan in de voorstellen van de oppositie als die voorstellen goed zijn. Dat zie ik als winst. Want daarom kan ik bijvoorbeeld ook samen optrekken met Trots op Nederland. Het raadslid is een ontzettende populist, maar inhoudelijk is hij helemaal niet zo rechts als zo op het eerste gezicht lijkt. Het is een politieagent die weet wat er speelt op het gebied van veiligheid, en soms ook echt met goede voorstellen komt. Dat vind ik misschien wel het meest verbazingwekkende van het afgelopen jaar. Als je me van tevoren had verteld dat ik ook met Trots op Nederland zaken zou kunnen doen, dan had ik je absoluut voor gek verklaard.”
Klik hier voor het interview in Pdf-formaat. |
|
